Welke tools gebruik je in de measure fase van de DMAIC? In deze blog lees je meer over de Measure fase en wat je daarin gebruikt. De Measure fase is de tweede stap in de DMAIC-cyclus van Lean Six Sigma. In deze fase wordt duidelijk hoe goed een proces daadwerkelijk presteert. Zonder goede metingen is geen enkele verbetering mogelijk.
Het motto geldt: als je het niet kunt meten, kun je het niet verbeteren.
Hoe pas je dan measure fase DMAIC toe aansluitend op de Define fase? Of je nu lean green belt, lean black belt, lean six sigma green belt of lean six sigma black belt bent. Meer lees je in dit artikel. Maar eerst over de oorsprong.
Bill Smith
De oorsprong van Six Sigma wordt vaak verbonden aan Bill Smith, ingenieur bij Motorola in de jaren tachtig. Hij publiceerde in 1984 artikelen waarin hij liet zien dat investeren in kwaliteit kosten verlaagt. Dit was revolutionair, omdat managers vaak dachten dat kwaliteit juist geld kostte. Smith bewees dat kwaliteit onderdeel moet zijn van het proces zelf. Hoe minder afwijkingen, hoe beter de ervaren kwaliteit door de klant. Maar hoe past dan Measure fase DMAIC hierin?
Met steun van CEO Bob Galvin en samen met Michael Harry werd Six Sigma verder ontwikkeld. Ze gebruikten de maat Sigma als aanduiding voor variantie in processen. Hun doel was ambitieus: geen 3 Sigma, geen 4 Sigma, maar 6 Sigma. Dat staat gelijk aan maximaal 3,4 fouten per miljoen kansen.
Aanvankelijk bestond de methode uit vier stappen: Measure, Analyze, Improve, Control (MAIC). Eigenlijk was Measure de eerste stap om processen gericht te verbeteren. Later werd Define toegevoegd om projecten goed te kaderen. Zo ontstond de bekende DMAIC-cyclus.
Meer over de DMAIC en hoe je toepast lees je trouwens HIER
Measure fase DMAIC volgens certificerende instanties
Wereldwijd bewaken certificerende organisaties de kwaliteit van Lean Six Sigma. De bekendste zijn ILSSI en ASQ.
Volgens de Body of Knowledge (BOK) van ILSSI horen in de Measure-fase in elk geval deze tools:
-
Value Stream Map
-
Control Chart
-
Process Capability
-
Meetbetrouwbaarheid
-
Vaststellen van het statistische probleem
De ASQ BOK noemt daarnaast:
-
Probability and Statistics
-
Descriptive Statistics
-
Graphical Methods
-
Statistical Distributions
-
Process Capability
-
Data collection and summarization
-
Measures of central tendency and variation
-
Statistical Process Control (SPC)
-
Control Charts
Deze verschillen laten goed zien: ILSSI legt meer nadruk op Lean en procesinzicht, terwijl ASQ sterker leunt op statistische methoden.
In alle gevallen start een project met een project charter. Deze definieert het project. Meer lezen over hoe je een goede project charter maakt, kun je HIER.
Verschil tussen Lean en Six Sigma
Lean en Six Sigma worden vaak samen toegepast, maar hebben een verschillende focus. Lean richt zich vooral op processen, mensen en middelen. Het doel is verspilling elimineren en waarde toevoegen voor de klant. Six Sigma legt de nadruk op data en statistiek. Het doel is variatie verminderen en de kwaliteit verbeteren.
Als Lean Green Belt of Lean Black Belt ligt de nadruk op procesinzicht. Bij een Lean Six Sigma Green Belt of Lean Six Sigma Black Belt wordt dit gecombineerd met data-analyse en statistische onderbouwing. Zo ontstaat een krachtig geheel: procesverbetering ondersteund door feiten en cijfers.
Voor een Lean Belt zijn dan in de Measure fase DMAIC de procesinzichten en de ondersteunende data van belang. Terwijl je als Six Sigma Belt in de Measure fase DMAIC een sterkere focus hebt op de data.
Meer lezen over het verschil tussen Lean en Six Sigma kun je HIER
Tools in de Measure fase
In de Measure-fase wil je drie vragen beantwoorden: hoe presteert het proces, hoe verloopt het proces en kun je op de data vertrouwen?
De procesprestatie maak je inzichtelijk met de Process Capability. Deze tool laat zien hoe goed het proces voldoet aan de verwachtingen van de klant.
Het procesverloop leg je vast in een Value Stream Map (VSM). Daarmee wordt duidelijk waar waarde wordt toegevoegd en waar verspillingen optreden.
Om te bepalen of het proces beheerst is, gebruik je de Control Chart gebruikt. Deze grafiek maakt zichtbaar of variatie normaal is of veroorzaakt wordt door bijzondere oorzaken.
Tot slot kijk je naar de betrouwbaarheid van het meetsysteem. Met een Measurement System Analysis (MSA) stel je vast of de data betrouwbaar genoeg zijn om beslissingen op te baseren.
Samen geven deze tools een compleet beeld van de Measure fase DMAIC: prestatie, proces en data.
Conclusie
De Measure-fase vormt een cruciale stap binnen DMAIC. Zonder goede metingen kan geen enkele verbetering slagen. Met tools zoals de Value Stream Map, Control Charts, Process Capability en Measurement System Analysis wordt inzicht verkregen in prestatie, procesverloop en databetrouwbaarheid. Deze combinatie van proces- en datagerichte methoden maakt het mogelijk om problemen helder te definiëren en verbeteringen duurzaam te onderbouwen.
In de Lean opleidingen en Lean Six Sigma opleidingen van 5ST3PS worden deze tools uitgebreid behandeld. Cursisten leren ze toepassen in realistische praktijkcases en ervaren hoe de Measure-fase een stevige basis legt voor succesvolle verbeterprojecten.
Wil je zelf leren hoe je deze tools effectief inzet in jouw organisatie? Bekijk dan de Lean en Lean Six Sigma opleidingen van 5ST3PS en ontdek hoe je als Green Belt of Black Belt verschil kunt maken.


